Moumouni Konate
Sinds 2002 workshopleider dans bij de Vrolijkheid

“Ik kwam vijf jaar geleden als vluchteling naar Nederland en kreeg een plek in AZC Heemskerk. Ik wilde meteen iets doen met de kinderen daar. Zij zijn slachtoffers van het juridische systeem. Hun ouders zijn alleen maar bezig met de procedure waar ze in zitten: wat gaat er met mij en mijn kinderen gebeuren, hoe ziet onze toekomst er uit? Ze hebben geen tijd om te spelen met hun kinderen en geen geld om leuke dingen met ze te doen. Ik heb toen een Afrikaanse musical opgezet met zang, dans en echte kostuums. De kinderen vonden het geweldig. Een medewerker van de Vrolijkheid zag later de foto’s van de musical en heeft me gevraagd of ik vaker workshops wilde geven.

Toen ik nog in het AZC woonde, was het werken met kinderen voor mij een soort therapie. Tijdens een workshop ben je niet meer alleen, ben je niet meer in de procedure, maar ben je danser. Je begrijpt elkaar zonder te spreken. Dansen maakt je mens. Het is niet alleen lichamelijke beweging, maar ook geestelijke beweging. Niemand is slecht in dansen, omdat je met je hart en ziel danst.

Ik vind het belangrijk dat kinderen bij mij ook iets leren over de cultuur achter de muziek. In Afrika zijn muziek en dans vaak instrumenten voor protest, in Europa vertelt de Tango ook een heel verhaal. De ouders in een AZC vinden het belangrijk dat hun kinderen via de Vrolijkheid leren over kunst en cultuur. Ook als het niet over hun eigen cultuur gaat. Ik had met veel ouders in AZC Heemskerk een vertrouwensband en ze wisten dat de Vrolijkheid hun kinderen altijd een veilige plek bood.   

Toen ik een Nederlandse status kreeg en uit AZC Heemskerk vertrok, merkte ik hoe belangrijk ik voor de kinderen was. Twee meisjes van ongeveer vijf jaar snapten niet waarom ik weg ging. Ik legde ze uit dat ik niet langer mocht blijven omdat ik een eigen huis kreeg. Toen ze dat hoorden, gingen ze naar een medewerker van het COA toe en zeiden ze dat ik wel bij hen kon komen wonen. Hun vader zou dan wel weg gaan! In mijn nieuwe woonplaats Amsterdam miste ik het AZC niet. Het is toch een humanitaire gevangenis, je bent er niet omdat je het leuk vindt. Maar ik miste het contact met de kinderen wel heel erg. Ik ben bijna elke week nog terug gegaan om met ze te dansen. Soms kom ik op straat nog een van de kinderen tegen. Ze roepen dan mijn naam en zeggen trots tegen hun ouders dat ik hun dansleraar was.

Om echt het belang van de Vrolijkheid te kunnen zien, moet je in een AZC wonen. Het is een soort feestje als de Vrolijkheid komt, elke dag met een workshop is bijzonder daar. De Vrolijkheid is een soort culturele, artistieke papa voor de kinderen. Niemand anders houdt zich op deze manier met de kinderen bezig; COA niet, IND niet, ouders niet, niemand.

Als de Vrolijkheid zou moeten stoppen met haar activiteiten is dat dramatisch voor iedereen en slecht voor de sfeer. In een AZC gaat de energie van de mensen dood. Ze kunnen hun kennis en talenten niet ontwikkelen. Ze hebben bewustwording nodig: je bent wie je bent en je kunt heel veel. Hier zorgt de Vrolijkheid voor.

Ik denk dat de Vrolijkheid nog 3000 jaar nodig zal zijn. Misschien zullen er in de toekomst geen AZC’s meer zijn, maar er zullen altijd vluchtelingen naar Nederland komen. De Vrolijkheid zou ook veel voor oudere vluchtelingen kunnen betekenen, want zoals ze in Afrika zeggen: ‘Een stuk hout kan jaren in het water liggen, maar het wordt nooit een krokodil’. Oftwel: een vluchteling ben je je leven lang.”